Samsun Milletvekili Murat Çan’dan Fındık ve Sel Uyarısı

Yeni Parti Samsun Milletvekili Murat Çan, TBMM’de düzenlediği basın toplantısında fındık fiyatları, tarımsal üretimde yaşanan kayıplar ve Karadeniz’de artan deniz güvenliği risklerine ilişkin değerlendirmelerde bulundu. Çan, fındık üreticisinin maliyet baskısı altında olduğunu savunarak iktidara çağrıda bulundu. “Fındık üreticisi geçim kriziyle karşı karşıya” TBMM’de basın toplantısı düzenleyen Yeni Parti Samsun Milletvekili Murat Çan, Karadeniz ekonomisinin önemli unsurlarından biri olan fındık üretiminde yaşanan sorunları gündeme taşıdı. 2026 fındık hasadının başladığını belirten Çan, üreticinin artan maliyetler nedeniyle zor bir sezon geçirdiğini ifade etti. Çan, kendi verdiği rakamlara göre bir kilogram fındığın üretim maliyetinin 240-250 TL seviyesine yükseldiğini, açıklanan fiyatın ise yaklaşık 250 TL olduğunu söyledi. Gübre ve mazot fiyatlarında yüzde 80'e varan artış yaşandığını, işçilik maliyetlerinin ise yüzde 50'nin üzerinde yükseldiğini öne süren Çan, buna karşın Toprak Mahsulleri Ofisi'nin (TMO) fiyat artışının yüzde 30'un altında kaldığını dile getirdi. Çan, mevcut tablonun üreticinin gelir elde etmesini zorlaştırdığını savunarak, “Üretici kazanmıyor, emeği başkalarına aktarılıyor” değerlendirmesinde bulundu. TMO kotasına tepki Murat Çan'ın gündeme getirdiği bir diğer konu ise TMO'nun uyguladığı dönüm başına 100 kilogram kota oldu. Bu uygulamanın üreticinin elindeki ürünün tamamını güvence altında satmasını engellediğini ileri süren Çan, üreticinin serbest piyasada tüccarın koşullarına mahkûm edildiğini savundu. Çan, Samsun'da da üreticilerin tepkilerinin arttığını belirterek, Ayvacık ilçesinde imza kampanyaları başlatıldığını söyledi. Serbest piyasadaki fındık fiyatlarının hasat öncesinde 160-180 TL seviyelerine kadar gerilediğini öne süren Çan, devletin piyasayı düzenlemek yerine izleyen konumuna geldiğini iddia etti. “Maliyet + refah payı” çağrısı Fındığın milyonlarca kişinin geçim kaynağı olduğunu belirten Çan, üreticinin korunması gerektiğini ifade etti. Yeni Parti Samsun Milletvekili Murat Çan, iktidara yönelik çağrısında şu talepleri sıraladı: Fındıkta maliyet ve refah payı esaslı taban fiyat belirlenmesi, TMO'nun kota uygulamasının kaldırılması, Üreticinin ürününün tamamının güvence altında alınması, Fındık üreticisinin artan maliyetlere karşı korunması. Çan, mevcut politikaların sürdürülmesi halinde üreticinin yaşadığı sıkıntıların daha büyük ekonomik sorunlara dönüşebileceği uyarısında bulundu. Çarşamba Ovası'ndaki yağışları da gündeme taşıdı Murat Çan, konuşmasında Karadeniz'de son günlerde etkili olan aşırı yağışların tarımsal üretim üzerindeki etkilerine de değindi. Özellikle Çarşamba Ovası'nda metrekareye 110 kilogramın üzerinde yağış düştüğünü belirten Çan, sahil kesimindeki 6 mahallede su baskınları ve taşkınlar yaşandığını söyledi. Bölgedeki drenaj ve tahliye altyapısının yetersiz olduğunu savunan Çan, aşırı yağışların tarım arazileri ve fındık bahçelerinde önemli kayıplara yol açtığını ifade etti. Henüz kapsamlı bir hasar tespitinin yapılmadığını belirten Çan, buna rağmen tarımsal üretim açısından ciddi kayıplar yaşandığını öne sürdü. Karadeniz'deki deniz güvenliği de Meclis gündeminde Murat Çan'ın basın toplantısındaki bir diğer başlık ise Karadeniz'de artan deniz güvenliği sorunları oldu. Ukrayna-Rusya Savaşı'nın Karadeniz'deki etkilerine dikkat çeken Çan, sivil deniz taşımacılığının güvenliği konusunda Türkiye'nin daha etkin adımlar atması gerektiğini savundu. Çan, 26 Ağustos'ta GOLDEN SAPLING isimli kimyasal yük gemisinin Rusya'nın Novorossiysk Limanı'na seyir halindeyken drone saldırısına maruz kaldığını, mürettebatın tahliye edilmesinin ardından geminin Karadeniz'de sürüklendiğini ve daha sonra Samsun'un Alaçam ilçesi açıklarında karaya oturduğunu söyledi. Bu olayın Karadeniz'deki sivil deniz taşımacılığının karşı karşıya olduğu riskleri ortaya koyduğunu belirten Çan, ticari gemiler, tankerler ve diğer sivil deniz araçlarına yönelik saldırıların Türkiye açısından da ekonomik ve güvenlik riski oluşturduğunu ifade etti. Balıkçılık sezonu öncesi güvenlik uyarısı Çan, 1 Eylül'de başlayacak balık av sezonu öncesinde balıkçıların güvenliği konusunda da endişelerini dile getirdi. Karadeniz'de faaliyet gösteren balıkçıların ve deniz emekçilerinin güvenlik konusunda kaygı yaşadığını belirten Çan, bölgede seyir yapan ticari gemiler ve balıkçı tekneleri açısından güvenlik mekanizmalarının güçlendirilmesi gerektiğini söyledi. Çan, Karadeniz'deki risklerin yalnızca askeri boyutla sınırlı olmadığını, deniz ticareti, sigorta maliyetleri, navlun fiyatları ve kıyı kentlerinin ekonomisi üzerinde de etkili olabileceğini savundu. “Türkiye Karadeniz'de güvenliği sağlamak zorunda” Türkiye'nin Karadeniz'de seyir serbestisini, ticaret güvenliğini ve kıyı güvenliğini sağlaması gerektiğini vurgulayan Murat Çan, çözüm için bölgesel iş birliği çağrısında bulundu. Çan'ın önerileri arasında Karadeniz'deki sivil deniz trafiği için uluslararası bir güvenlik mekanizması oluşturulması, Türkiye öncülüğünde bölgesel deniz güvenliği platformunun kurulması, sivil gemilerin korunmasına yönelik diplomatik ve teknik tedbirlerin artırılması ve balıkçılar ile deniz emekçilerine yönelik özel güvenlik protokollerinin hazırlanması yer aldı.